Đối với nhiều khán giả có mặt tại Nhà hát Strand vào tối thứ Năm, ngày 25 tháng 6, bộ phim “Tre Già, Măng Mọc: Generations of Vietnamese Diaspora in Boston” (Tre Già, Măng Mọc: Các thế hệ người Việt lưu vong tại Boston) không chỉ là một buổi chiếu phim tài liệu; mà còn là cơ hội để chứng kiến hàng thập niên lịch sử gia đình, những hy sinh và tinh thần kiên cường được tái hiện trên màn ảnh rộng.
Buổi công chiếu bộ phim dài 90 phút này đã quy tụ nhiều thế hệ—từ người trẻ đến người già, từ các gia đình đến nhiều thành phần trong cộng đồng quan tâm—vào một buổi tối ấm áp ôn lại lịch sử của cộng đồng người Việt tại Boston, qua việc kể lại những câu chuyện mà theo ban tổ chức, thường ít được ghi lại.
Sự kiện do tổ chức Boston Little Saigon chủ trì này còn bao gồm các tiết mục múa lân, triển lãm, biểu diễn âm nhạc và phiên thảo luận giữa các nhà làm phim cùng các lãnh đạo cộng đồng sau khi kết thúc buổi chiếu.
Đạo diễn Lợi Huỳnh thừa nhận rằng đôi phần của bộ phim có thể khiến khán giả nén tâm theo dõi, nhưng anh nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đối mặt với những sự thật đau lòng khi nhắc lại quá khứ.
Anh Lợi chia sẻ: “Tôi nghĩ lịch sử rất phức tạp và đa chiều. Tôi không chắc liệu ta chỉ có thể kể những mẩu chuyện dễ nghe mà không bỏ lỡ nhiều chi tiết tuy nhỏ nhưng thực sự góp phần tạo nên bức tranh toàn cảnh hay không.”
Anh cũng nhấn mạnh tầm quan trọng phải đối diện với những khía cạnh phức tạp của một số chủ đề.
Anh Lợi nói thêm: “Tôi cũng thấy việc chúng ta có thể bình tâm đối diện với những điều phức tạp là rất quan trọng, vì nó buộc chúng ta phải suy ngẫm và tự đặt câu hỏi cho chính mình. Thảm kịch thường rất đau lòng, và đôi khi sự thật cũng mang lại cảm giác tương tự.”
Bộ phim ra mắt tại một thành phố nơi cộng đồng người Việt đóng vai trò then chốt trong việc định hình các khu vực tại Dorchester, đặc biệt là Fields Corner — nơi được mệnh danh là “Little Saigon”.
Sau khi Chiến tranh Việt Nam kết thúc vào năm 1975, người tị nạn Việt Nam bắt đầu định cư tại Boston với số lượng ngày càng tăng; nhiều gia đình đã chọn Dorchester làm nơi an cư lạc nghiệp nhờ giá nhà ở phải chăng, thuận tiện đi lại và nếp sống cộng đồng dần dần hình thành.
Theo thời gian, các doanh nghiệp, nhà hàng, tiệm chợ, hội đoàn cư dân và các tổ chức văn hóa do người Việt làm chủ đã biến khu vực này thành một trong những trung tâm nổi bật nhất của đời sống người Mỹ gốc Việt tại vùng New England. Fields Corner trở thành điểm hội tụ của cả những người mới đến lẫn các thế hệ sau này; tại đây, các lễ hội văn hóa, nỗ lực gìn giữ ngôn ngữ và mạng lưới tương trợ đã góp phần duy trì cộng đồng suốt hơn năm thập niên qua và vẫn đang tiếp diễn.
Lịch sử đó tạo nên bối cảnh rộng lớn hơn cho bộ phim tài liệu “Tre Già, Măng Mọc”. Tác phẩm này không chỉ khắc họa cộng đồng người Việt tại Boston như một câu chuyện di cư đơn thuần, mà nhìn nhận họ như một cộng đồng đang không ngừng phát triển và tiến bộ, được định hình bởi ký ức, sự ly hương và khả năng thích nghi qua nhiều thế hệ.
Anh Jordan Waterworth, người biên tập và cũng là đạo diễn hình ảnh của bộ phim, đã chia sẻ suy nghĩ về vai trò của mình – một người ngoài cộng đồng người Việt – mà lại có trách nhiệm định hình góc nhìn từng cá nhân mà không biến nó thành trọng tâm của tác phẩm.
Anh Jordan nói: “Chính cộng đồng đã là câu chuyện rồi. Họ cùng chia sẻ chuyện riêng mỗi người. Nhiệm vụ của tôi chỉ là góp phần đưa những câu chuyện đó lên màn ảnh. Đây không chỉ là kể chuyện, mà còn là trách nhiệm gìn giữ vừa câu chuyện vừa cộng đồng ấy.”
Cô Annie Lê, giám đốc điều hành bộ phim, và là Chủ tịch Hội đồng quản trị của Boston Little Saigon, nhấn mạnh tầm quan trọng của những mẩu chuyện, cho rằng “ký ức và lịch sử… đóng vai trò quan trọng, bởi không phải mọi thứ đều được ghi lại trong sách sử.”
Cô Annie Lê mô tả dự án này như một phương thức lưu giữ ký ức giữa các thế hệ, gọi đó là “kho tư liệu sống mà chúng tôi có thể gìn giữ cho cộng đồng của mình.”
Gage Vieno
Phóng viên báo Dorchester Reporter
Ngày 7 tháng 7 năm 2026